110 ROCZNICA POWSTANIA HARCERSTWA POLSKIEGO

26 lutego 1911 roku we Lwowie odbyło się spotkanie, podczas którego podjęto decyzję o utworzeniu Harcerstwa Polskiego. Decyzja ta zapadła na spotkaniu zarządu „Sokoła”, na które zaproszeni zostali przedstawiciele „Zarzewia” i „Eleusis”. Zwrócono się o pomoc do „Sokoła” dlatego, gdyż tylko „Sokół” posiadał niezbędną infrastrukturę oraz kadrę instruktorską potrzebną do prowadzenia działalności skautowej. Pewne doświadczenie posiadali członkowie „Zarzewia” (Związek Młodzieży Polskiej „Zet”, Liga Narodowa). Ruch „Eleusis” był luźnym stowarzyszeniem studenckim ślubującym poczwórną wstrzemięźliwość: od alkoholu, tytoniu, kart i rozpusty. Miało to duży wpływ na charakter polskiego ruchu skautowego.

Podczas spotkania jako pierwszy o skautingu mówił druh „Sokoła” Eugeniusz Piasecki. Po nim głos zabrał Andrzej Małkowski, którego argumenty ostatecznie przekonały działaczy „Sokoła” o wartości nowego ruchu. Uchwała o utworzeniu harcerstwa została oficjalnie potwierdzona przez zarząd „Sokoła” 2 dni później. Tę datę, 28 lutego 1911 r., uznaje się za początek istnienia Harcerstwa Polskiego.

„Sokół”, zrzeszający osoby dorosłe, szukał sposobu na zainteresowanie młodzieży działalnością narodową. W początkach XX wieku był organizacją znaną, wpływową, o ugruntowanej pozycji w społeczeństwie. Posiadał liczną kadrę instruktorską, wielu aktywnych i oddanych działaczy (tylko na terenie Autro-Węgier 230 oddziałów i 28 tys. członków) oraz sprzęt i środki niezbędne do prowadzenia szerokiej działalności patriotyczno-sportowej (sprzęt, boiska, sokolnie).

Już 20 marca 1911 r. zorganizowano pierwszy kurs skautowy w Skolem. Takie kursy skautowe do wybuchu I wojny światowej organizowano przy okazji zlotów i kursów sokolich. W organizację pierwszego kursu zaangażowanych było wielu Sokołów. Andrzej Małkowski prowadził większość zajęć, zapoznając uczestników ze swoją książką „Scouting jako system wychowania młodzieży” – będącej tłumaczeniem i opracowaniem książki Baden-Powella „Scouting for boys”. Za spóźnienie na zajęcia Małkowski jako karę otrzymał polecenie przetłumaczenia książki Baden-Powella na język polski. W trakcie tej pracy zrozumiał i docenił wartość nowego ruchu, któremu pozostał wierny do końca życia.

Ukończenie kursu przez nowych instruktorów otwarło drogę do utworzenia pierwszych drużyn skautowych we Lwowie – trzech męskich i jednej żeńskiej. W tym samym czasie przy władzach „Sokoła” we Lwowie utworzono 21 maja 1911 r. Naczelną Komendę Skautową, która 18 grudnia 1911 r. została przemianowana na Związkowe Naczelnictwo Skautowe. W ten sposób skauting stał się nieodłącznym elementem struktur „Sokoła”. Funkcję Komendanta Naczelnej Komendy Skautowej objął Kazimierz Wyrzykowski – wieloletni naczelnik „Sokoła”, który aż do 1914 r. był głównym organizatorem kursów skautowych.

Hanna Dobias-Telesińska

28 lutego 1944 r. – ZBRODNIA W HUCIE PIENIACKIEJ

28 lutego 1944 roku w wyniku pacyfokacji polskiej wsi Huta Pieniacka życie straciło około 850 osób ludności cywilnej, w tym dzieci, kobiety i starcy. Zbrodni tej dokonali ukraińscy policjanci z batalionu 4 Pułku Policji SS – Galizisches SS Freiwilligen Regiment 4 pod dowództwem niemieckim oraz z okolicznym oddziałem UPA – sotnia Dmytra Karpenki ps. „Jastrub” z kurenia „Siromanci”, podległego III Okręgowi Wojskowemu Łysonia, oraz paramilitarnym oddziałem nacjonalistów ukraińskich od dowództwem Włodzimierza Czerniawskiego. Huta Pieniacka liczyła wówczas 172 gospodarstwa z 1000 mieszkańców. We wsi znajdowała się spora grupa uciekinierów m.in. z Wołynia. Ocalało około 160 osób.

Wobec zagrożenia, we wsi działał liczący około czterdziestu osób oddział samoobrony dowodzony przez przybyłego ze Lwowa Kazimierza Wojciechowskiego ps. „Satyr”. Na początku 1944 roku w Hucie przebywała grupa dywersyjna NKWD „Zwycięzcy” Dmitrija Miedwiediewa, o czym dowiedziały się okupacyjne władze niemieckie. Gdy Sowieci opuścili wieś, 23 lutego we wsi pojawił się patrol policyjny złożony z Ukraińców i doszło do potyczki z oddziałem samoobrony wspartym przez 2 pluton Ak z Huty Wierchobuskiej. Podczas walki zginęło dwóch napastników Oleksy Bobaka i Roman Andrijczuk. Zabitym Niemcy urządzili w Brodach manifestacyjny pogrzeb, a do Huty Pieniackiej wysłali jeden z batalionów w liczbie 500-600 osób 4 galicyjskiego pułku policji SS dowodzony przez niemieckiego kapitana. W skład utworzonego w maju 1943 pułku wchodzili ukraińscy ochotnicy. W nocy z 27 na 28 lutego do wsi przybył łącznik AK i przekazał zalecenia Inspektoratu Armii. Oddział samoobrony miał unikać walki, stworzyć wrażenie, że wieś jest bezbronna, i że wśród mieszkańców są tylko kobiety, dzieci i staruszkowie. Istniała nadzieja, że oddanie wsi bez walki będzie jedyną szansą na ocalenie i uniknięcie pacyfikacji.

Jednakże 28 lutego 1944 roku batalion 4. galicyjskiego pułku ochotniczego SS wspomagany przez chłopów z okolicznych wsi i przez sotnię UPA „Siromanci” oraz policjantów z Podhorzec, otoczył wieś ze wszystkich stron. Wieś została ostrzelana, mieszkańcy zaczęli uciekać i chować się w piwnicach lub wcześniej przygotowanych schronach. Po ostrzale, do wsi wkroczyli ukraińscy policjanci SS i cywile Ukraińcy. Uciekających mieszkańców rozstrzeliwali. Pozostałych wyprowadzali z domów i grupami prowadzili do kościoła. Zachowywali się przy tym w bestialski sposób, np.: siedemdziesięcioletnią Rozalię Sołtys ugodzili bagnetem, rozpruwając jej brzuch, innej kobiecie zabili noworodka, rzucając nim o mur, zastrzelili rodzącą kobietę. Około dwudziestu osób, spośród doprowadzonych, ukryło się w piwnicy lub na wieży kościelnej, dzięki czemu udało im się przeżyć. Zamknięte drzwi nie pozwalały wydostać się na zewnątrz. W stodole rodziny Relichów zaryglowano ok. 40 osób, budynek odrutowano, oblano benzyną, a zamkniętych spalono żywcem. Ze stodoły wydostało się 8-10 dziewczyn, ostrzeliwanych w ucieczce przez żołnierzy. Ze stodoły ocalała m.in. Wanda Gośniowska, której córka, Małgorzata Gośniowska-Kola jest prezesem Stowarzyszenia Huta Pieniacka.

Domy i zabudowania były grabione przez przybyłych z wojskiem cywilnych Ukraińców, którzy zrabowany dobytek ładowali na wozy i wywozili. Pod kościołem zginął dowódca samoobrony Kazimierz Wojciechowski, na skutek oblania go łatwopalną cieczą i podpalenia. Wcześniej, jeszcze w domu, zamordowano jego żonę, córkę i ukrywających się tam Żydów. Po południu rozpoczęto wyprowadzać z kościoła kilkudziesięcioosobowe grupy, doprowadzać do stodół i drewnianych zabudowań gospodarczych, które ostrzeliwano z broni maszynowej i podpalano.

Około godziny 17. zbrodniarze opuścili wieś. Ocalały cztery zabudowania położone na uboczu, kościół i szkoła. Nieliczni mieszkańcy, którym udało się przeżyć, znaleźli schronienie w Hucie Wierchobuskiej, Złoczowie i innych okolicznych miejscowościach. Pomordowanych pochowano w dwóch zbiorowych mogiłach koło kościoła i szkoły.

W sprawie zbrodni w Hucie Pieniackiej śledztwo zostało wszczęte w 1994 r., obecnie prowadzi je Oddziałowa Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Krakowie.

Hanna Dobias-Telesińska

10 LUTEGO B.R. – 81. ROCZNICA MASOWEJ DEPORTACJI POLAKÓW W GŁĄB ZWIĄZKU SOWIECKIEGO

Hanna Dobias-Telesińska

10 lutego mija 81. rocznica zorganizowanej masowej wywózki ludności polskiej w głąb ZSRR. Tego dnia 1940 r. władze sowieckie przeprowadziły pierwszą z czterech masowych deportacji obywateli polskich. Wg danych NKWD do północnych obwodów Rosji i na zachodnią Syberię wywieziono około 140 tys. ludzi, z czego 82% stanowili Polacy pozostali to Żydzi oraz Białorusini i Ukraińcy. Transport w nieludzkich warunkach pochłonął wiele tysięcy ofiar, które umierały z zimna, głodu i wyczerpania.

Decyzja o deportacji wydana została 5 grudnia 1939 r. przez Radę Komisarzy Ludowych, dotyczyła ludności zamieszkałej na terenach zagarniętych przez ZSRR po 17 września 1939 r. Dwa miesiące trwały przygotowania do jej przeprowadzenia, obejmujące sporządzania list osób do wywiezienia oraz prowadzono „rozeznanie terenu”.

Wywózka objęła chłopów, mieszkańców małych miasteczek, rodziny osadników wojskowych oraz pracowników służby leśnej. Jej przebieg nadzorował osobiście Wsiewołod Mierkułow, zastępca szefa NKWD Ławrientija Berii.

Pierwsza deportacja przeprowadzona przez NKWD 10 lutego 1940 r. odbyła się w straszliwych warunkach, dla wielu równająca się z wyrokiem śmierci. W czasie jej realizacji temperatura dochodziła często do minus 40oC. Wpadając do domostw, na spakowanie rzeczy dawano kilkadziesiąt lub kilkanaście minut, nieraz bywało, że nie pozwalano zabrać ze sobą niczego. Przy tym niszczono dobytek, rewidowano gospodarstwo wyrywając podłogi, zrywając tapety, rozwalając meble. Wyzywano Polaków od burżujów, postępowano bardzo brutalnie. W dalszą drogę deportowanych przewożono w wagonach towarowych z zakratowanymi oknami, w których znajdowało się po 50 osób, czasami więcej. Podróż na miejsce zsyłki trwała kilka tygodni i okupiona została wieloma ofiarami. Dzieci z zimna zamarzały, słabi i chorzy umierali z wyczerpania i głodu. Ludzie po trzy dni nie dostawali wody, a łapanie przez okienka śniegu było karane przez strażników. Po dotarciu na miejsce zsyłki zesłańców czekała niewolnicza praca, nędza, choroby i głód. Nędzne wyżywienie dostawali tylko ci, którzy pracowali, często ponad siły.

Kolejne deportacje obywateli polskich przeprowadzono w kwietniu i czerwcu 1940 r. Ostatnią rozpoczęto w przededniu wojny niemiecko-sowieckiej pod koniec maja 1941 r. Według danych NKWD w czterech deportacjach ogółem zesłano około 330-340 tys. osób. Polskie badania wykazują ok. miliona osób, z których ok. 150 tys. straciło życie. Liczba wszystkich ofiar wśród obywateli polskich, którzy w latach 1939-1941 znaleźli się pod sowiecką okupacją, do dziś nie jest w pełni znana.

Celem deportacji była eksterminacja elit oraz ogółu świadomej narodowo polskiej ludności. Miały rozbić społeczną strukturę, dostarczając jednocześnie totalitarnemu sowieckiemu imperium siłę roboczą.

W rocznicę pierwszych deportacji, 10 lutego 2021 r. o godz. 11.00 odprawiona zostanie msza św. w intencji Sybiraków w kościele p. w. Najświętszego Zbawiciela przy ul. Fredry w Poznaniu.

UROCZYSTOŚCI POGRZEBOWE Ś.P. SZCZEPANA SIEKIERKI

Pogrzeb ś.p. Szczepana Siekierki odbył się 23 stycznia na kameralnym cmentarzu przy ul Kamieńskiego we Wrocławiu. Nasz Oddział reprezentowali: Stanisław Łukasiewicz – honorowy prezes Oddziału oraz Igor Megger – wiceprezes poznańskiego Oddziału. Zarząd Główny naszego Towarzystwa reprezentował skarbnik Zarządu, oraz jednocześnie prezes oddziału w Oleśnicy Leszek Mulka. Przybyli ci wszyscy, którzy przez kilkadziesiąt lat związani byli z ideą realizowaną przez Zmarłego.

Uroczystości pogrzebowe rozpoczęły się o godzinie 12.00 w kościele przylegającym do cmentarza. W homilii, którą wygłosił biskup diecezji świdnickiej Ignacy Dec, podkreślił zasługi Szczepana Siekierki w upamiętnianiu ludobójstwa na Wołyniu, i to, że Zmarły nigdy nie winił wszystkich Ukraińców – wręcz przeciwnie zawsze pamiętał o „dobrych i sprawiedliwych Ukraińcach” (sam dzięki nim ocalał wraz z rodziną), a także podkreślił jego ogromną religijność do ostatnich chwil życia. Po mszy św. nad trumną w kościele słowa pożegnania wygłosili zaprzyjaźnieni ze Zmarłym księża, odczytano także list arcybiskupa Wrocławskiego. Po nabożeństwie trumna spoczęła na przyległym cmentarzu.

Duża liczba żałobników (pomimo złej pogody i pandemii), osób duchownych, mediów, wieńców, czy sztandarów (m.in. stowarzyszenia „Huta Pieniacka”, kombatantów AK) świadczą o tym, że zmarł Wielki Polski Patriota, który całym sercem bezgranicznie kochał Boga i Ojczyznę.

Zachęcamy wszystkich do zapoznania się z dwoma ostatnimi wystąpieniami ś.p. Szczepana Siekierki pod adresami:

http://jasnagora.com/wydarzenie-14001

oraz

Pokazują one jak pomimo zaawansowanego wieku i stanu zdrowia Zmarły do końca walczył o pamięć bestialsko pomordowanych rodaków.

Tekst i foto: Igor Megger

PROF. TADEUSZ WALTER (1921-1998), PROF. MEDYCYNY, LWOWIANIN, CZŁONEK POZNAŃSKIEGO ODDZIAŁU TML I KPW

Igor Megger

Wśród 700 nazwisk osób, które przez 30 lat zapisały się do naszego Oddziału, wiele z nich to wybitni naukowcy ze stopniem naukowym profesora. Jednym z nich był Tadeusz Walter.

Urodził się on 21 lutego 1921 roku we Lwowie, jako syn Jerzego Waltera i Marii z Ukrainskich (nazwisko nie narodowość). Kończył szkoły w Kamionce Strumiłowej, Limanowej (szkoły powszechne) oraz w Jaśle i Chrzanowie (gimnazja), gdzie w 1939 roku zdał maturę. W czasie okupacji od 1940 roku pracował przymusowo w zakładach „Borsig-werke” w Berlinie. Z prac tych jeszcze w 1940 roku uciekł, ukrywając się w Chełmie Lubelskim pracując jako sanitariusz w miejscowym szpitalu. W 1942 roku osiedlił się we Lwowie (ówczesny Dystrykt Galicja w Generalnym Gubernatorstwie), gdzie rozpoczął studia medyczne w Instytucie medycznym (Fachliche Med. Fachkurse), które ukończył już po wyzwoleniu w 1948 roku w Krakowie. Po zakończeniu studiów podjął pracę w szpitalu miejskim w Bielsku-Białej w charakterze asystenta na oddziale chirurgii. W 1950 roku został powołany do wojska, gdzie zdobył stopień oficerski (służył w lotnictwie, w służbie do 1953 r.). W 1953 roku przeprowadził się do Poznania i tu pracował w Sanepidzie. W 1953 roku został kierownikiem oddziału, a w 1966 roku kierownikiem Działu Epidemiologii poznańskiej Stacji Epidemiologiczno-Sanitarnej.

Od 1972 roku kierował Zakładem Epidemiologii na Akademii Medycznej w Poznaniu. Po przejściu na emeryturę w 1991 roku prowadził dalej zajęcia dydaktyczne biorąc udział w Radach Wydziału Lekarskiego i w radach Instytutu Medycyny Społecznej. W ramach wymiany naukowej przebywał w NRD i na Węgrzech. Prof. Walter wypromował osiem prac doktorskich i recenzował dziesięć habilitacji.

Kariera naukowa T. Waltera to tytuły: doktora Nauk Medycznych Akademii Medycznej we Wrocławiu (1964) – praca: „Krztusiec na terenie województwa Poznańskiego w latach 1956-1960”; Doktor Habilitowany – praca: „Nowe aspekty zwalczania duru brzusznego w świetle sytuacji epidemiologicznej duru w województwie Poznańskim”; oraz przyznany w 1991 roku tytuł Profesora Nadzwyczajnego Wydziału lekarskiego AM w Poznaniu.

Dorobek naukowy prof. T. Waltera obejmuje szereg prac na temat chorób zakaźnych, zwłaszcza krztuśca, duru brzusznego i szczepionki na niego. Zajmował się także włośnicą, żółtaczką. W pracach na temat choroby Heinego-Medine wykazał, że przyczyną jej epidemii w 1968 roku było doświadczalne wprowadzenie wirusa z Czechosłowacji, który był dokładnie nieprzebadany. Prof. Walter był autorem 180 artykułów w czasopismach krajowych i zagranicznych.

Żonaty z Zofią (1923-2008) doktorem medycyny, pediatrą, która była ordynatorem Oddziału Obserwacji Zakaźnej Wojewódzkiego Szpitala Dziecięcego w Poznaniu przy ul. Nowowiejskiego. Miał syna Andrzeja (1948-2016). Profesor mieszkał przy ul. Marcelińskiej 52.

Profesor cieszył się wielkim szacunkiem, życzliwością oraz nienagannym ubiorem, także wśród współpracowników i studentów. Prof. Malendowicz (dziekan Wydziału Lekarskiego AM w Poznaniu w latach 1984-1990 wspomina go jako osobę uroczą, otwartą, serdeczną i lubianą przez studentów. Prof. Walter znał biegle język niemiecki, angielski, rosyjski i francuski.

Członek poznańskiego Towarzystwa Miłośników Lwowa od lutego 1989 roku. Jego wprowadzającym był urodzony na Polesiu owadoznawca prof. Wiktor Kadłubowski. Członkiem TML i KPW była również jego żona Zofia. W latach 70. był vice przewodniczącym Polskiego Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych. Odznaczony m.in. Złotym Krzyżem Zasługi, Odznaką za wzorową pracę w służbie Zdrowia, Odznaką 1000-lecia czy Odznaką za rozwój woj. Poznańskiego.

Hobby prof. Waltera była filatelistyka. Był członkiem Polskiego Związku Filatelistów w Poznaniu od lat 50. W 1956 roku na międzynarodowej wystawie w ramach „V festiwalu Młodzieży i Studentów” w Warszawie wyróżniony został pamiątkowym dyplomem. W roku 1971 został odznaczony srebrną, a w 1978 złotą odznaką PZF. W 1957 roku na VII Ogólnopolskiej Wystawie Filatelistycznej zdobył medal za zbiór „Walka z gruźlicą na znaczkach”. W 1972 roku na wystawie filatelistycznej „Czerwony Krzyż” w Nertfort – Niemcy Zachodnie – otrzymał medal brązowy za zbiór „Czerwony Krzyż”.

Profesor Tadeusz Walter zmarł 14 lipca 1998 roku, pochowany został na cmentarzu Junikowskim.

Biogram opracowałem na podstawie biogramu Krystyny Kubiak znajdującego się w publikacji „Udział Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich w życiu naukowym i kulturalnym Poznania i Wielkopolski”, Poznań 2007, czasopism filatelistycznych, oraz na podstawie dokumentów znajdujących się w archiwum Akademii Medycznej (akta personalne, dokumenty z przewodów naukowych).

Fotografia profesora oraz jego dyplomu pochodzą ze zbiorów archiwum Akademii Medycznej. Za udostępnienie serdecznie dziękuję.

ZMARŁ SZCZEPAN SIEKIERKA

Z żalem informujemy, że 16 stycznia 2021 roku w wieku 92 lat zmarł Szczepan Siekierka, patriota, działacz kresowy, żołnierz Armii Krajowej, prezes i współzałożyciel Stowarzyszenia Upamiętnienia Ofiar Zbrodni Ukraińskich Nacjonalistów.

Szczepan Siekierka urodził się 3 sierpnia 1928 roku we wsi Toustobaby powiat Podhakce, województwo Tarnopol. W 1990 r. był inicjatorem powołania Stowarzyszenia Rodzin Pomordowanych Polaków „Misja Pojednania i Pokuty”, które rozpoczęło gromadzenie dokumentacji o ludobójstwie Polaków przez faszystowskie ugrupowania ukraińskich nacjonalistów. Stowarzyszenie zostało założone z misją pojednania i pokuty i spełniło swoją rolę. Zebrało ponad 20 tys. relacji świadków, którzy przeżyli na Kresach straszną Golgotę. Na tej podstawie wydało kilka tomów zbiorowej dokumentacji. Większość z nich została potwierdzona przez Komisję Ścigania Zbrodni przeciw Narodowi Polskiemu. W 1992 r. Stowarzyszenie zmieniono na Stowarzyszenie Upamiętnienia Ofiar Zbrodni Ukraińskich Nacjonalistów z siedzibą we Wrocławiu. Statutową działalnością Stowarzyszenia jest dokumentowanie zbrodni ludobójstwa ludności polskiej na Kresach Południowo-Wschodnich II RP przez formacje zbrojne Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów OUN, współpraca z IPN z Komisją Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu w prowadzonych śledztwach, utrwalanie pamięci zamordowanych Polaków poprzez budowanie pomników i tablic ofiarom ukraińskiego ludobójstwa oraz opracowywanie publikacji. Szczepan Siekierka pełni funkcję prezesa Stowarzyszenia. Wraz ze Stowarzyszeniem wytrwale i niestrudzenie dokumentował oraz upamiętniał przez lata tragiczny los Polaków, którzy w latach 1943–45 padli ofiarą ludobójstwa popełnionego przez OUN i UPA na Wołyniu i Kresach Południowo-Wschodnich. On sam był członkiem samoobrony broniącej Polaków przed napaścią ukraińskich nacjonalistów. W latach 1949-1952 należał do tajnego harcerstwa Pieszyce-Dzierżoniów. W 1992 r. przy Stowarzyszeniu założył czasopismo „Na Rubieży”, w którym dokumentował relacje świadków i inne dowody o zbrodniach na ludności polskiej z lat 1939-1947. Na temat ludobójstwa, każdego roku Szczepan Siekierka organizował konferencje naukowo-historyczne z udziałem wybitnych historyków tej tematyki. Z jego inicjatywy wybudowano Pomnik-Mauzoleum Pamięci zamordowanych Polaków na Kresach Południowo-Wschodnich przez OUN-UPA, odsłonięty w 1999 r., inicjował budowę 19 pomników i ponad 120 tablic inskrypcyjnych w różnych miejscowościach na terenie kraju. Jest współautorem wielu książek o tematyce ludobójstwa dokonanego na ludności polskiej przez OUN-UPA na Kresach Południowo-Wchodnich w latach 1939-1946 w województwach lwowskim, stanisławowskim, tarnopolskim, oraz książki o ludobójstwie dokonanym na duchowieństwie obrządku łacińskiego i zniszczeniach obiektów sakralnych rzymskokatolickich przez OUN-UPA. Opracował przewodnik pomników i tablic poświęcony zamordowanym Polakom oraz wystawę objazdową zawierającą 59 plansz wraz z katalogiem, która w 2013 r. wystawiona została w hallu Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu podczas Dni Lwowa i Kresów. Szczepan Siekierka był także członkiem Zarządu Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej III Obszaru Lwów we Wrocławiu.

Podczas XII Dni Lwowa i Kresów w Poznaniu w 2009 r. za wybitne osiągnięcia na rzecz Kresów Szczepan Siekierka otrzymał statuetkę Lwa Semper Fidelis.

Na pogrzebie w dn. 23.01.2021 r. nasz Oddział reprezntować będzie: wiceprezes Igor Megger, Janusz Furmaniuk i Stanisław Łukasiewicz.

Zarząd Poznańskiego Oddziału TML i KPW Rodzinie Zmarłego składa serdeczne kondolencje.

GENERAŁ BRYGADY OSWALD FRANK (1882-1934) PATRON SZKOŁY W NATAMOWICACH. ARTYKUŁ W KRONICE MIASTA POZNANIA (4/2020)

W najnowszym tomie „Kroniki Miasta Poznania”, który opisuje Naramowice, ukazał się kilkunastostronicowy ilustrowany artykuł mojego autorstwa poświęcony generałowi Oswaldowi Frankowi – kresowiakowi, uczestnikowi wojen lat 1919 i 1920, obrońcy Lwowa, związanego z Poznaniem i w naszym mieście pochowanym. Jest to obecnie najszerszy bodaj artykuł poświęcony jego osobie, który ukazał się kiedykolwiek drukiem. Do jego napisania posłużyły mi archiwalne gazety z epoki, roczniki oficerskie, archiwa szkolne i wojskowe oraz literatura tematu.

„Kronika Miasta Poznania” – jest wydawnictwem wychodzącym już od przed wojny, od lat 90 jako kwartalnik – każdy tom jest poświęcony innej tematyce, są dzielnice miasta jak np. „Jeżyce” czy „Wola”, ulice jak „Garbary”, budynki jak „Szpitale” czy „Fara”, kultura jak „Sport” czy „Muzyka”, zawody jak „Lekarze” a nawet „Poznań – Warszawa – wspólne związki”. Każdy tom redagowany jest przez kolegium profesorskie i w większości przez środowiska naukowe pisany. Tomy zdobywają najwyższe recenzje i znajdują się w każdej publicznej bibliotece. Może czas na „Lwowianie w Poznaniu”?

Tom do zakupienia w sieci Empik, oraz w Wydawnictwie miejskim w Arkadii w cenie 35 zł.

Serdecznie zapraszam do zakupu i lektur

Igor Megger

WYBITNI FILATELIŚCI POLSCY URODZENI NA KRESACH POŁ.-WSCH. NIEZWIĄZANI Z POZNANIEM cz. 3

Igor Megger

W kolejnej trzeciej części artykułu o polskich filatelistach urodzonych na Kresach przedstawiam kolejne sylwetki 19 osób zasłużonych dla polskiej filatelistyki i ruchu filatelistycznego. Wśród tych nazwisk szczególnie warto zwrócić uwagę na sylwetki: Zbigniewa Mikulskiego – jednego z najbardziej rozpoznawalnego polskiego filatelisty w świecie, Włodzimierza Polańskiego – współtwórcy oraz kustosza Muzeum Poczty, oraz redaktorów czasopisma ?Filatelista? – Jerzego Klimy i Bronisława Rejnowskiego.

Jarosch Mieczysław ur. 28.06.1916 r. – Stryj (woj. Stanisławów), zm. 5.02.1991 r. – Kraków. Wyższe wykształcenie prawnicze. Po II wojnie światowej wstąpił do Polskiego Towarzystwa Filatelistycznego w Krakowie, do powstania którego w znacznym stopniu się przyczynił. W latach 1949-1950 był jego wiceprezesem i współredaktorem ?Biuletynu Informacyjnego?. Od 1954 r. do chwili śmierci nieprzerwanie był członkiem Zarządu Oddziału, następnie Okręgu, a od 1971 r. jego wiceprezesem. Był wielokrotnie delegatem na Walne Zjazdy PZF. W latach 1961-1966 członek Zarządu Głównego PZF. Przez kilka kadencji przewodniczący Okręgowej Komisji Wyróżnień i członek Okręgowego Kolegium Sędziów. Był czynnym jurorem. Organizował wiele wystaw i innych imprez w Okręgu Krakowskim PZF. W latach 1954-1969 był redaktorem (od nr 26) ?Komunikatu Wewnętrznego? Oddziału PZF w Krakowie. Był członkiem Komitetu Redakcyjnego i współautorem monografii ?Krakowski ruch filatelistyczny 1893-1968?. W 1981 r. XIII Walny Zjazd PZF w Katowicach nadał mu godność Członka Honorowego PZF. Za zasługi w pracy zawodowej i społeczno-kulturalnej odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, odznaką ?Zasłużony Działacz Kultury?, odznaką ?1000-lecia Państwa Polskiego?, złotą odznaką ?Zasłużony Pracownik Łączności? oraz wieloma innymi związkowymi, resortowymi i regionalnymi odznaczeniami honorowymi.

Jeżewski Romuald ur. 29.03.1935 r. – Tarnopol, mgr inż. budownictwa lądowego. 1 stycznia 1963 r. wstąpił do Koła PZF nr 1 w Katowicach, w którym od 1974 do 1986r. był sekretarzem Zarządu, od 1987 do 1989 r. wiceprezesem, od 1990 r. ? prezesem. Pełnił szereg funkcji w Zarządzie Okręgu w Katowicach, ZG w XV i XVI kadencji, członek Komisji Historii Filatelistyki ZG ? XVII kadencja. Od 2002 r. przewodniczący Głównego Sądu Koleżeńskiego. Członek założyciel Polskiej Kapituły Filatelistycznej, od 1998 r. sekretarz; wiceprezes lata 2005 ? 2006. Delegat na Walne Zjazdy PZF (od XIII Zjazdu). Ważniejsze osiągnięcia na rzecz Związku: udział przy organizacji wystaw: ogólnopolskich (XIII i XIX), bilateralnych (Polska ? Niemcy?91, Polska ? Izrael ?93) i wielu krajowych organizowanych przez Okręg. Od 1996 r. członek redakcji, a od 2006 r. zastępca redaktora naczelnego ?Katowickiego Kuriera Filatelistycznego?. Autor artykułów, notatek i informacji w periodykach wydawanych przez Zarząd Okręgu. Posiadacz szeregu odznaczeń i wyróżnień, związkowe: m.in. Zasłużony dla Okręgu Śląsko-Dąbrowskiego (1989) i dla Okręgu Rzeszowskiego (1992 Statuetka ?PRYMUS? w kategorii indywidualność roku za rok 2002. Na XVII Walnym Zjeździe PZF w 1998 r. otrzymał godność Członka Honorowego PZF. Odznaczenia państwowe, resortowe i inne m.in. Złoty Krzyż Zasługi (1983), Krzyż Kawalerski OOP (1988).

Kazak Jerzy ur. 3.01.1935 r. – Drohobycz (woj. Lwów). Członek Klubu Filatelistów w Legnicy od 1949 do 1951 r. W Polskim Związku Filatelistów od 1951 w Kole nr 27. Od 1960 do 2005 sekretarz Koła. Od 1961 do 2007 czynny wystawca. Prezentowane eksponaty: Załogowe i bezzałogowe loty kosmiczne ZSRR ? USA, Na inne Planety, Telekomunikacja kosmiczna, 500.rocznica urodzin Mikołaja Kopernika, Totus Tuus ? Jan Paweł II pielgrzym pokoju. Brał udział w ponad 150. wystawach lokalnych, krajowych i zagranicznych różnego szczebla, uzyskując znaczące wyróżnienia. Członek Ogólnopolskiego Klubu Zbieraczy Znaków Pocztowych o Tematyce Religijnej ?Św. Gabriel? i ?Klubu Copernicana? oraz klubów zagranicznych. Za działalność filatelistyczną wyróżniony m.in Złotą Odznaką Honorową PZF (1969), odznaką ?100-lecia filatelistyki polskiej? (1993) odznaką 50-lecia i 60-lecia PZF oraz wieloma dyplomami uznania. Na XX Walnym Zjeździe PZF (Polkowice 2011) otrzymał godność Członka Honorowego PZF.

Kiczek Ryszardur. 14.12.1925 ? Lwów, zm. 21.12.2012 r. – Rzeszów. Technik elektryk. Do Polskiego Związku Filatelistów wstąpił w 1951 r. jako jeden z 15 założycieli Oddziału Rzeszowskiego PZF. Pierwszy jego skarbnik, rozprowadzał też abonament i prowadził korespondencję. Początkowo zbierał znaczki PMW, Generalnego Gubernatorstwa i Czechosłowacji oraz budował zbiór związany z 75-leciem UPU. Następnie zainteresował się tematem Igrzysk Olimpijskich. Był jednym z założycieli Klubu Zainteresowań ?Olimpijczyk? (1962), w którym był członkiem Zarządu i przygotowywał materiały do biuletynu klubowego. Jako wystawca zadebiutował na Europejskiej Wystawie Znaczków Sportowych ?Wrocław 1963? eksponatem Igrzyska Olimpijskie Rzym 1960. Sukcesy na wystawach w kraju i za granicą przyniósł mu zbiór Loty Olimpijskie, któremu nadal później tytuł Olimpijska Poczta Lotnicza (m.in. medal pozłacany na ŚWF ?Olimphilex 2000? Sydney, duże medale srebrne na MWF ?Olymphilex 92? Barcelona i ?Olimphilex?98? Budapeszt oraz złote medale na KWF ?Przemyśl?97? i ?Rzeszów?98?). Autor licznych artykułów poświęconych olimpijskiej poczcie lotniczej. Za działalność filatelistyczną wyróżniony m.in. Złotą Oznaką Honorową PZF, złotą odznaką ?Za Zasługi dla Polskiej Filatelistyki? (2000), tytułem ?Zasłużony dla Okręgu Rzeszowskiego PZF? i innymi odznakami nadawanymi przez PZF. W 2003 Polski Komitet Olimpijski wyróżnił go złotym medalem ?Za Zasługi dla Polskiego Ruchu Olimpijskiego?. Odznaczony medalami ?Zasłużonym na Polu Chwały?, ?Za zdobycie Berlina?, ?Za Odrę, Nysę i Bałtyk?, ?Zwycięstwa i Wolności 1945 r.? oraz Odznaką Grunwaldzką i złotą Odznaką Ligi Obrony Kraju.

Klima Jerzy ur. 25.11.1924 r. – Lwów, zm. 29.03.2009 r. – Kielce, gdzie po II wojnie światowej zamieszkał z rodzicami. Wykształcenie wyższe dziennikarskie. Wieloletni redaktor naczelny czasopisma Polskiego Związku Filatelistów ?Filatelista”. W latach 1981 ? 1993 był redaktorem naczelnym dwutygodnika, następnie miesięcznika ?Filatelista”. W piśmie podejmowano szereg trudnych tematów nurtujących środowisko filatelistyczne, jak: postawa kolekcjonerów, działania na szkodę filatelistyki, dyskusje o stanie filatelistyki w okresie przemian gospodarczych i inne. W 1990 r. ?Filatelista” został zlikwidowany. Jego reaktywacja nastąpiła w 1993 r., w czym duże zasługi położył Redaktor. Od tego momentu wydawanie pisma przejął Zarząd Główny PZF. Poza redagowaniem ?Filatelisty? był zaangażowany w inne prace publicystyczne, jak: liczne artykuły, książki jak m.in. Spotkanie ze znaczkiem (1988), czy Zeszyty szkoleniowe PZF. Za zasługi w dziedzinie upowszechniania piśmiennictwa filatelistycznego został dwukrotnie wyróżniony Medalem ?Za Zasługi dla Rozwoju Publikacji Filatelistycznych? (1981,1992). Za zasługi w pracy zawodowej i społecznej został odznaczony, m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, złotą odznaką ?Zasłużony Pracownik Łączności”, Złotą Odznaką Honorową PZF, odznaką ?100-lecia Polskiego Ruchu Filatelistycznego?, złotą odznaką ?Zasłużony Działacz LOK? i wielu innymi.

Kostecki Jarosław ur. 07.08.1937 r. – Sądowa Wisznia (woj. Lwów). Mgr inżynier mechanik. Do Polskiego Związku Filatelistów wstąpił w 1952 r. Założyciel i prezes Koła nr 77 w Przemyślu (od 1978). Prezes Zarządu Oddziału PZF w Przemyślu (od 1985). Członek (1986-1998) i wiceprezes (od 1998) Zarządu Okręgu PZF w Rzeszowie. Sekretarz Głównego Sądu Koleżeńskiego (2002-2011). Od 1962 r. działacz młodzieżowy i długoletni opiekun MKF nr 1 w Przemyślu. Aktywny wystawca kilku eksponatów od 1987 r. (m.in. prezentowany w klasie tradycyjnej eksponat ZSRR do wybuchu wojny na XVII OWF ?Warszawa?95? otrzymał medal pozłacany, na XVIII OWF ?Wałbrzych-Książ?99? i XIX OWF ?Katowice 2003? medale złote). Sędzia konkursowy II klasy. Za działalność filatelistyczną wyróżniony m.in. Złotą Odznaką Honorową PZF, tytułem ?Zasłużony dla Okręgu Rzeszowskiego PZF?. Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem Komisji Edukacji Narodowej, oraz odznakami ?Zasłużony dla Województwa Przemyskiego? i ?Zasłużony dla miasta Przemyśla?.

Leszczyński Józef Wojciech ur. 03.08.1930 r. – Komarno (woj. Lwów), zm. 12.05.1975 r. – Wrocław. Prof. dr historii, dyrektor Instytutu Historycznego Uniwersytetu Wrocławskiego. Członek Kolegium Redakcyjnego (1969-1970) i redaktor naczelny (1971-1975) ?Wrocławskich Wiadomości Filatelistycznych?. Jego zbiór specjalizowany wydanie moskiewskie ?Goznak? oraz nadruki na znaczkach tego wydania. Kilkakrotnie uzyskał wysokie wyróżnienia medalowe na wystawach ogólnopolskich. Od 1977 r. na Uniwersytecie Wrocławskim przyznawana jest co dwa lata nagroda im. J.W. Leszczyńskiego dla autorów najlepszych prac magisterskich z nowożytnej historii Polski i historii powszechnej.

Machowski Józef ur. 20.12.1890 r. – Czerniowce (Rumunia), zm. 11.02.1980 r. – Kraków, doktor prawa, teoretyk filatelistyki i badacz znaczka polskiego. Początkowo kompletował generalne zbiory znaczków państw słowiańskich, później zaczął specjalizować się w znaczkach polskich. Wspólnie ze Stanisławem Miksteinem opracował wydanie ?Goznak? oraz co to jest znaczek pocztowy i jego odmiany. Sędzia filatelistyczny, współautor kilku monografii filatelistycznych. Pisał między innymi o znaczkach plebiscytowych dla Księstwa Cieszyńskiego (1920), platingu pierwszego znaczka polskiego z 1860 r., znaczkach poczty wojskowej obwodu pińczowskiego, prowizoriach skałackich, o słownictwie filatelistycznym. Członek Polskiego Towarzystwa Filatelistycznego w Krakowie, członek Zarządu Okręgu PZF w Krakowie. Na IX Walnym Zjeździe PZF (1966) otrzymał tytuł Członka Honorowego PZF. Odznaczony medalem ?Za zasługi dla rozwoju publikacji filatelistycznych” (1970).

Mikulski Zbigniew ur. 30.04.1925 r. – Stanisławów, zm. 28.12.2017 r. – St. Gallen (Szwajcaria). Mgr inż. absolwent Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, podczas II wojny światowej żołnierz AK. Współzałożyciel Polskiego Związku Filatelistów (1950). Współzałożyciel i członek Redakcji ?Filatelisty? (1954-1964). Inicjator (1956) i organizator Komisji Naukowo-Badawczej PZF. Do 1961 r. przewodniczący Sekcji Ekspertów PZF. Dyrektor MWF ?Polska?60? zorganizowanej z okazji 100-lecia pierwszego polskiego znaczka pocztowego. Inicjator i współredaktor (z A. Łaszkiewiczem) monografii ?Polskie znaki pocztowe (1960-1973)?. Autor ponad 100. artykułów badawczych dotyczących polskich, rosyjskich i ukraińskich znaków pocztowych, opublikowanych na łamach polskich, angielskich i niemieckich czasopism filatelistycznych. Za wielki dorobek badawczy, istotny wkład do rozwoju polskiej myśli filatelistycznej i trwałą obecność w polskiej filatelistyce poprzez liczne, pełne odkryć publikacje obejmujące wiele polskich znaków pocztowych został trzykrotnie wyróżniony Medalem ?Za Zasługi dla Rozwoju Publikacji Filatelistycznych? (1994, 1999, 2007). Od 1961 r. członek Międzynarodowego Związku Ekspertów Filatelistycznych (AIEP) jako ekspert w zakresie filatelistyki polskiej i rosyjskiej. Członek Komisji Ekspertów Związku Filatelistów Polskich w Wielkiej Brytanii i Austriackiego Związku Ekspertów. Na wystawach światowych i międzynarodowych zdobył wiele złotych medali za swoje zbiory znaczków Królestwa Polskiego, Polski i Rosji, dzięki czemu poczynając od ŚWF ?Italia?85? na kolejnych wystawach światowych mógł je prezentować w klasie honorowej FIP. Na XVIII Walnym Zjeździe PZF (Ciechocinek 2002) otrzymał godność Członka Honorowego PZF. W 2002 został sygnatariuszem ?Roll of distinguished philatelists? czyli ?Pocztu Wybitnych Filatelistów?. (Wyróżnienie ustanowione w 1920 na Kongresie Filatelistów Wielkiej Brytanii w Newcastle-On-Tyne jest powszechnie uważane za najwyższe w świecie wyróżnienie filatelistyczne). Za działalność w charakterze międzynarodowego eksperta odznaczony przez AIEP medalem Hunhzikera, a za działalność badawczą medalem H. Kohlera BRD. Jeden z najwybitniejszych polskich filatelistów XX wieku.

Nawrocki Zbigniew ur. 02.08.1934 r. – Borysław (woj. Lwów). Pracownik przemysłu odzieżowego, mistrz pszczelarski, ławnik i kurator dla nieletnich. Internowany w okresie stanu wojennego. Do Polskiego Związku Filatelistów wstąpił w 1961 r. w Kole PZF w Kamiennej Górze. W 1964 założył Koło PZF nr 109 w Lubawce, którego jest przewodniczącym. Opiekun Szkolnego Koła PZF (1968-1978), członek Okręgowej Komisji ds. Filatelistyki Młodzieżowej we Wrocławiu (1969-1973). Członek Zarządu Okręgu PZF we Wrocławiu (od 1989). Zbudował zbiór generalny znaczków polskich od 1918 oraz eksponat tematyczny ?Pszczelarstwo?, za który uzyskał wysokie wyróżnienia medalowe na wystawach w kraju i za granicą (MWF ?Apimondia? Warszawa 1987 medal złoty, XVII OWF ?Warszawa?95? medal złoty, ŚWF ?Pacific?97? w San Francisco medal srebrny, XVIII OWF ?Wałbrzych-Książ?99? medal duży złoty). Organizator i przewodniczący komitetów organizacyjnych wystaw okręgowych i krajowych (1999, 2004) w Lubawce. Sędzia konkursowy I klasy o specjalizacji tematycznej i maksimafilii. Za działalność filatelistyczną wyróżniony m.in. Złotą Odznaką Honorową PZF, złotą odznaką ?Za Zasługi dla Polskiej Filatelistyki? (2001), W 2006 XIX Walny Zjazd PZF w Lubinie otrzymał godność Członka Honorowego PZF. Za osiągnięcia w pracy zawodowej i działalności społecznej odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi i złotą odznaką ?Zasłużony dla Dolnego Śląska?.

Nowak Marian ur. 06.11.1909 r. – Podwołoczyska ( woj. Tarnopol), zm. 08.12.1988 r. – Katowice. Inżynier górnictwa. W okresie międzywojennym pracownik Urzędu Wojewódzkiego w Tarnopolu. Uczestnik Wojny Obronnej w 1939 r. Do Polskiego Związku Filatelistów wstąpił w 1952 r. w Kole nr 1 w Katowicach. Wiceprezes (1953-1954) i prezes (1954-1985) Zarządu Oddziału, a następnie Okręgu PZF w Katowicach. Członek (1955-1969 i 1973-1986) i wiceprezes (1969-1973) Zarządu Głównego PZF. Inicjator tworzenia komisji koordynacyjnych, które przerodziły się w oddziały PZF. Inicjator i współorganizator Okręgów PZF w Bielsku-Białej i Częstochowie. Współorganizator IX OWF ?Katowice?65?, MWF ?Socphilex IV? (1974) i XIII OWF ?Katowice?79? oraz XIII Walnego Zjazdu PZF (Katowice 1981). Był też czynnym wystawcą, a jego zbiory znaczków poświęconych malarstwu i poczcie ONZ uzyskiwały wysokie wyróżnienia na wystawach różnych szczebli. Za jego kadencji Okręg otrzymał Złotą Odznakę Honorową PZF i złotą odznakę ?Zasłużony w rozwoju województwa katowickiego?. Za działalność filatelistyczną wyróżniony m.in. dwukrotnie Złotą Odznaką Honorową PZF, Złotą Odznaką ?Za Zasługi dla Polskiej Filatelistyki? (1988), odznaką ?75-lecia ruchu, tytułem ?Honorowy Prezes Okręgu Katowice? złotą odznaką ?Zasłużony Pracownik Łączności? oraz innymi odznakami i medalami. W 1977 XII Walny Zjazd PZF w Warszawie nadał mu godność Członka Honorowego PZF. Odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, medalem ?Za Udział w Wojnie Obronnej 1939?, złotą odznaką ?Za zasługi dla województwa katowickiego? oraz wieloma innymi medalami i odznaczeniami resortowymi i regionalnymi.

Olszewski Stanisław ur. 05.06.1893 r. – Przemyśl, zm. 14.01.1979 r. – Sopot. Prawnik, starosta w Grybowie i Podhajcach, radca Urzędu Wojewódzkiego w Krakowie. W czasie I wojny światowej walczył w szeregach II Brygady Legionów pod dowództwem gen. Józefa Hallera. W czasie II wojny światowej prowadził tajne nauczanie. Od 1930 r., po zamieszkaniu na stałe w Krakowie, nawiązał kontakty z wybitnymi filatelistami: S. Mikstein i J. Tislowitz oraz włączył się czynnie do prac organizacyjnych Krakowskiego Towarzystwa Filatelistycznego. Po wojnie w 1945 r. był inicjatorem jego reaktywowania, a na pierwszym zebraniu został wybrany na prezesa. W lutym 1946 r., po przeniesieniu się na Wybrzeże, zainicjował zebranie organizacyjne Gdańskiego Towarzystwa Filatelistycznego z siedzibą w Sopocie i tu również został wybrany na prezesa. Opracował statut Towarzystwa i oryginalne formy pracy jego kół terenowych. W prasie codziennej publikował liczne artykuły propagujące filatelistykę. Za działalność filatelistyczną wyróżniony Złotą Odznaką Honorową PZF, medalem ?75-lecia ruchu filatelistycznego w Polsce? i medalem 25-lecia PZF. W 1973 XI Walny Zjazd PZF w Warszawie nadał mu godność Członka Honorowego PZF. Odznaczony Krzyżem Legionów i Krzyżem Niepodległości.

Paszkiewicz Michał ur. 22.09.1934 r. – Witkowo Nowe (pow. Radziechów, woj. Tarnopol) zm. 19.08.2010 r. – Oława. Od 1945 r. wraz z rodzicami zamieszkał w Oławie. Mgr politologii. Filatelistyką interesował się od lat szkolnych. Do Polskiego Związku Filatelistów wstąpił 30.06.1960 r. w Kole nr 37. Wkrótce został przewodniczącym nowo powstałego koła PZF przy Zakładach Bieli Cynkowej w Oławie. W 1966 r. wrócił do Koła PZF nr 37, gdzie pełnił funkcję komisarza wystaw i członka Zarządu, a od 1984 r. został prezesem Koła. W latach 1966-1971 członek Zarządu Oddziału, następnie Okręgu PZF we Wrocławiu, gdzie pełnił funkcję przewodniczącego Komisji Organizacyjnej, Komisji Odznaczeń i Wyróżnień, sprawował nadzór nad działalnością Komisji ds. Filatelistyki Młodzieżowej. W kadencji 1994-1998 członek, a od 2007 wiceprzewodniczący Głównego Sądu Koleżeńskiego. Od 1991 r. wiceprezes Okręgu Wrocławskiego. Był czynnym wystawcą filatelistycznym oraz sędzią I klasy, biorąc udział w ocenie eksponatów na wielu wystawach. Inicjator i współorganizator licznych wystaw filatelistycznych w Oławie oraz w Okręgu Wrocławskim PZF. Założyciel wielu młodzieżowych kół filatelistycznych na terenie miasta i powiatu oławskiego. Autor książki ?Poczta Ziemi Oławskiej 1945-2000?. Za działalność filatelistyczną otrzymał wszystkie odznaczenia PZF, łącznie ze Złotą Odznaką ?Za Zasługi dla Polskiej Filatelistyki? (1998) i Medalem ?Za Zasługi dla Rozwoju Publikacji Filatelistycznych? (2000). Ponadto otrzymał odznakę 75-lecia Ruchu Filatelistycznego w Polsce, medal ?Zasłużony dla Okręgu Wrocławskiego PZF? oraz wiele innych. Dwukrotnie wyróżniony zespołowo statuetką ?Prymus? za organizację wystaw w Okręgu Wrocławskim PZF oraz za organizację XX Ogólnopolskiej Wystawy Filatelistycznej. W 2002 r. na XVIII Walnym Zjeździe PZF został wyróżniony godnością Członka Honorowego PZF. Za działalność zawodową i społeczną otrzymał wiele odznaczeń państwowych i regionalnych, w tym Złoty Krzyż Zasługi i Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski.

Podolecki Feliks ur. 08.05.1938 r. – Lwów. Lekarz medycyny, internista. Do Polskiego Związku Filatelistów wstąpił w 1960 r. w Kole nr 1 w Zabrzu. Od 1979 r. w Kole nr 15 w Jeleniej Górze, członek Zarządu Koła od 1993 r. Po przeniesieniu się do Kłodzka od 2001 r. w Kole nr 26, a od 2006 r. w Kole PZF nr 4. Członek Komisji Naukowo-Badawczej przy Zarządzie Okręgu PZF w Krakowie i Wałbrzychu. Członek rzeczywisty Polskiej Akademii Filatelistyki. Prowadzi badania w zakresie historii sieci placówek Poczty Polskiej w latach 1918-1939. Wyniki swoich badań przedstawiał w formie prezentacji na konferencjach naukowych PAF oraz ogłaszał na łamach czasopism: ?Filatelista? i ?Historyczno-Badawczy Biuletyn Filatelistyczny?. Za działalność na rzecz filatelistyki został wyróżniony: Złotą Odznaką Honorową PZF (2002); Srebrną Odznaką ?Za zasługi dla polskiej filatelistyki? (2011) oraz innymi medalami i dyplomami ZG PZF.

Polański Włodzimierz ur. 18.11.1878 r. – Winnica za Zbruczem, zm. 26.08.1944 r. – Warszawa. Pułkownik ułanów. Filatelistyką zainteresował się już w młodym wieku. Przed I wojną światową zgromadził specjalizowany zbiór znaczków Rosji, który wystawiał kolejno w Amsterdamie (1909), Bernie (1910), Wiedniu (1911), Londynie (1912), Paryżu (1913) oraz Nowym Jorku i Kassel (1914), uzyskując wysokie wyróżnienia medalowe. Szczególnie jednak interesował się historią poczty i pierwszym znaczkiem polskim z 1860 r. Intensywnie gromadził materiały i od 1912 r. podjął prace badawcze w tym zakresie. Pierwsze opracowanie o polskich całostkach z lat 1858-1865 ukazało się w 1913 r. w berlińskim czasopiśmie ?Der Ganzsachen-Sammler?. Zbierał nie tylko znaczki pocztowe, ale także dokumenty oraz książki dotyczące filatelistyki i historii poczty. W wyniku długoletnich poszukiwań zgromadził unikalny zbiór pierwszego znaczka polskiego, obejmujący jego odmiany i bogatą dokumentację, jak: koperty poczty miejskiej warszawskiej, stemple, klisze, wzory rysunków oryginalnych, ilustracje, jedyne dwie matryce miedziane do druku tego znaczka wykonane przez ówczesnego rytownika Banku Polskiego Henryka Majera, itp. Zbiór prezentowany na wielu wystawach zagranicznych zdobył wysokie wyróżnienia: medal złoty w Paryżu w 1913 i 1925, pozłacane: Londyn (1912) i Genewa (1922). Na I Wystawie Marek w Warszawie (1919) otrzymał list pochwalny od ministra Poczt i Telegrafów, Huberta Lindego, podkreślający jego zasługi dla filatelistyki i historii poczty polskiej. Od 1918 r. członek Polskiego Towarzystwa Filatelistów w Warszawie, a od 1921 r. członek honorowy; członek Krakowskiego Związku Filatelistów (1921) i Związku Filatelistów w Toruniu (1927). W 1921 r. podjął pracę w Ministerstwie Poczt i Telegrafów, od 1925 r. pracował w Muzeum Poczty na stanowisku kustosza, gdzie prowadził dział historyczny i filatelistyczny. W 1930 r. objął kierownictwo placówki. Poznawszy wiele muzeów pocztowych w Europie, napisał studium ?Polskie Muzeum Pocztowe – zarys programu? (1921). Program ten realizował następnie, pracując w Muzeum. Jako długoletni kustosz Muzeum Poczty przyczynił się w sposób bardzo istotny do jego rozbudowy i rozkwitu. Odznaczony został Złotym Krzyżem Zasługi. Jego imię nosi Koło PZF nr 1 w Warszawie, a podobizna widnieje na znaku opłaty karty pocztowej (Cp 911) wydanej w 1985 r. Zginął pod gruzami 26 sierpnia 1944 podczas Powstania Warszawskiego.

Pompowski Tadeusz ur. 29.08.1910 ? Lwów, zm. 19.03.1985 r. – Gdańsk. Profesor zwyczajny dr inż. Politechniki Gdańskiej. Z ruchem filatelistycznym związany od 1954 r. Członek, a następnie przewodniczący Koła PZF nr 3 w Sopocie. W 1959 r. wybrany na przewodniczącego Sądu Koleżeńskiego Gdańskiego Oddziału PZF. W latach 1961?1969 prezes Zarządu Oddziału PZF w Gdańsku. W 1969 r. Walne Zebranie Delegatów Okręgu nadało mu tytuł Honorowego Prezesa Zarządu Okręgu PZF w Gdańsku. W latach 1963-1969 członek Zarządu Głównego PZF. Od 1973 był przewodniczącym Okręgowego Sądu Koleżeńskiego. Wiele uwagi poświęcał pracy z młodzieżą. Publikował w prasie filatelistycznej, m.in. w ?Filateliście?. Był znanym wystawcą wyróżnianych i nagradzanych eksponatów. Na XIII Walnym Zjeździe Delegatów PZF w Katowicach w 1981 r. otrzymał tytuł Członka Honorowego PZF. Za aktywną działalność filatelistyczną wyróżniony Złotą Odznaką Honorową PZF (1963), Złotą Odznaką ?Za Zasługi dla Polskiej Filatelistyki? (1981) oraz wieloma innymi odznakami i medalami PZF. Za działalność państwową odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz wyróżniony licznymi odznaczeniami: ?Zasłużony dla Ziemi Gdańskiej?, ?Zasłużony dla miasta Gdańska?, a w 1977 r. otrzymał godność ?Zasłużony Nauczyciel PRL?.

Rejnowski Bronisław ur. 11.09.1927 r. – Żydaczów (woj. Stanisławów). Mgr inż. komunikacji, absolwent Politechniki Warszawskiej. Filatelistyką interesuje się od najmłodszych lat. Do Polskiego Związku Filatelistów wstąpił 1 lutego 1955 r.. Członek Koła nr 1 im. Włodzimierza Polańskiego w Warszawie. Jako wystawca (od 1966) uzyskał wysokie wyróżnienia medalowe (WF ?Polska 1000?, XIV OWF ?Toruń?83?, XVII OWF ?Warszawa?95?, XVIII OWF ?Wałbrzych-Książ?99?). Znany i ceniony publicysta filatelistyczny, autor kilkuset artykułów z różnych dziedzin filatelistyki na łamach polskiej prasy filatelistycznej (?Filatelista?, ?HBBF?, ?Znaki Polecenia?, ?Świat Erek? i in.) oraz zagranicznej. Długoletni członek Komisji Naukowo-Badawczej Okręgu Warszawskiego i Komisji Całostek Zarządu Głównego PZF. Współzałożyciel i pierwszy prezes Ogólnopolskiego Klubu Zainteresowań ?Znaki Polecenia? (1990-2005), członek zespołu redakcyjnego biuletynu ?Znaki Polecenia (1990-1997), współredaktor i redaktor informatora ?Świat Erek? (1996-1998). Autor licznych haseł w Encyklopedii Filatelistyki (1993), członek rzeczywisty (1993) i honorowy Polskiej Akademii Filatelistyki, redaktor naczelny miesięcznika ?Filatelista? (01.10.1996-30.03.2012). Trzykrotnie wyróżniony medalem ?Za Zasługi dla Rozwoju Publikacji Filatelistycznych?. Za działalność filatelistyczną wyróżniony wieloma odznakami i medalami związkowymi m.in. tytułem ?Zasłużony dla Okręgu Warszawskiego PZF? (1994). Wyróżniony przez Polską Kapitułę Filatelistyczną statuetką ?Prymus? za rok 2000 r. w kategorii ?Najlepszy publicysta roku? i medalem Jana Witkowskiego (2008) przez ArGe Polen w Niemczech. Na XIX Walnym Zjeździe PZF (Lubin 2006) otrzymał godność Członka Honorowego PZF. Wyróżniony odznaką honorową ?Zasłużony Działacz Kultury?.

Roszkowski Aleksander ur. 12.03.1906 r. – Kijów, zm. 17.09.1978 r. – Warszawa. Wyższe wykształcenie handlowe. W okresie międzywojennym członek Polskiego Towarzystwa Filatelistów w Warszawie. W Polskim Związku Filatelistów od 1950 r. Był delegatem na I Walny Zjazd PZF w 1951 r. i został sekretarzem Prezydium Zarządu Głównego (1951-1953). Na V Walnym Zjeździe PZF został wybrany członkiem Głównego Sądu Koleżeńskiego (1957-1959). Był jednym z inicjatorów wspierających wydawanie ?Filatelisty?, na łamach którego opublikował m.in. wspólnie ze Stanisławem Adamskim opracowanie Wydanie ?Groszowe? z 1950 r. (1955-1958). Opracowanie zostało także wydane w języku niemieckim ?Die Währungsreform in der Volksrepublik Polen? (Halle 1958). Specjalizował się w zbiorach znaczków polskich i rosyjskich (w tym ziemstw) oraz tzw. klasyków wielu krajów pozaeuropejskich. Brał aktywny udział w szkoleniu filatelistów i udzielał pomocy w wielu pracach badawczych. Sędzia konkursowy, m.in. na MWF ?Polska?60? w Warszawie. Za działalność filatelistyczną został wyróżniony Złotą Odznaką Honorową PZF (1957), odznaką ?75-lecia ruchu filatelistycznego w Polsce?, medalem 25-lecia PZF i innymi odznakami i medalami nadawanymi przez PZF. Na XII Walnym Zjeździe PZF w Warszawie w 1977 r. otrzymał godność Członka Honorowego PZF.

Rydelt Tadeusz ur. 09.06.1909 r. – Stanisławów, zm. 15.06.1987 r. – Rabka. Mgr ekonomii. Przed II wojną światową studiował prawo na Uniwersytecie Lwowskim. Wieloletni dyrektor Przedsiębiorstwa Państwowego ?Las? w Rabce. W 1954 r. założył Koło PZF nr 4 w Rabce, jako jedno z pierwszych w Okręgu Krakowskim. Funkcję przewodniczącego Koła, z niewielkimi przerwami, sprawował aż do śmierci. Był inicjatorem i organizatorem licznych kół młodzieżowych w miejscowych sanatoriach dla dzieci i w szkołach. W efekcie jego działalności w Rabce działało 25. kół młodzieżowych. Stworzył również placówkę koordynującą ich działalność, tj. Ośrodek Filatelistyki Młodzieżowej. Współtwórca zastosowania filatelistyki jako środka terapeutyczno-wychowawczego wśród dzieci i młodzieży z całego kraju, leczącej się długookresowo w sanatoriach uzdrowiskowych. Jego macierzyste koło dorosłych w najlepszym okresie skupiało ponad 450. osób, co było ewenementem w niewielkiej miejscowości. Organizował liczne konkursy oraz inne imprezy filatelistyczne z udziałem młodzieży. Wymiar jego pracy miał znaczenie ogólnokrajowe, bowiem młodzież po zakończeniu kuracji i powrocie do swoich miejsc zamieszkania zaszczepiała zamiłowanie do znaczków pocztowych swoim przyjaciołom i kolegom. Za zasługi dla polskiej filatelistyki został wyróżniony Złotą Odznaką Honorową PZF i medalem 30-lecia PZF. W 35-lecie Związku otrzymał od Zarządu Głównego PZF specjalny medal i dyplom ?za aktywną działalność na rzecz ilościowego i jakościowego rozwoju filatelistyki wśród dorosłych i młodzieży?. Pozostał przykład człowieka głęboko i bezinteresownie zaangażowanego w filatelistyce, który potrafił ?zarazić? filatelistyką wielkie rzesze dzieci i młodzieży.

Biogramy opracowano na podstawie ?Encyklopedii filatelistyki?, wyd. Warszawa 1993 oraz strony internetowej Zarządu Głównego Polskiego Związku Filatelistów – www.zgpzf.pl i znajdującego się na niej ?Słownika biograficznego filatelistów polskich? – stamtąd pochodzą także fotografie.

TOWARZYSTWO MIŁOŚNIKÓW WILNA I ZIEMI WILEŃSKIEJ ZAPRASZA NAS NA BIGOS NOWOGRÓDZKO-WILEŃSKI PO WIELKOPOLSKU

?W wigilię św. Katarzyny 24 listopada 1410 roku król Władysław Jagiełło przybył do Poznania do kościoła Bożego Ciała?
Pragnęliśmy z przyjaciółmi w tym szczególnym 2020 r. na naszej cyklicznej imprezie Bigos Nowogródzko-Wileński po Wielkopolsku okazale uczcić doniosłe wydarzenia:
– stulecie Bitwy Warszawskiej
– stulecie urodzin Jana Pawła II
– 40-lecie NSZZ ?Solidarność?
– oraz okoliczności sprzed 610 lat ukazane na karcie pocztowej.
Uzyskaliśmy patronat arcybiskupa Stanisława Gądeckiego ? Metropolity Poznańskiego. W Jego imieniu 24 listopada 2020 r. o godz. 18.00 biskup Damian Bryl będzie sprawował liturgię w kościele p.w. Bożego Ciała.
Pragniemy – w warunkach wykluczających pełen zakres naszej planowanej uroczystości – przeżyć godnie zbliżające się spotkanie uczestnicząc w koncelebrowanej Mszy św. Chcielibyśmy w głębokiej duchowości być razem.
Wysłuchamy również naszych osobistych świadectw ? czym dla mnie był i jest pontyfikat naszego Ojca Świętego Jana Pawła II (czas wypowiedzi 2 min.).
Towarzystwo Miłośników Wilna i Ziemi Wileńskiej jako współorganizator zabezpieczy kwestie sanitarne, porządkowe oraz blok świadectw.
Jest naszym głębokim pragnieniem i oczekiwaniem, aby spotkać się i uroczyście przeżyć te chwile.


Z Panem Bogiem,
w imieniu Towarzystwa Miłośników Wilna
i Ziemi Wileńskiej w Poznaniu
Ryszard Liminowicz
Prezes